%100 İşlemci Sorununa Kesin Çözümler
CPU (Merkezi İşlem Birimi), bilgisayarınızın beynidir. Normal şartlarda, bilgisayar boştayken CPU kullanımı %1-%5 arasında olmalı, ağır oyunlarda veya render işlemlerinde yükselmelidir.
Ancak masaüstünde hiçbir şey yapmazken bile %50-%100 arası bir kullanım görüyorsanız, arka planda işler ters gidiyor demektir.
İşte sorunu kökten çözecek adım adım yol haritası:
Adım 1: Teşhis – Suçluyu Yakalayın
Körlemesine ayar yapmadan önce, kaynağı sömüren uygulamayı bulmalıyız.
1-) Klavyenizden Ctrl + Shift + Esc tuşlarına aynı anda basarak Görev Yöneticisi’ni açın.
2-) İşlemler sekmesinde, yukarıdaki CPU başlığına tıklayarak listeyi sıralayın (En çok kullanan en üstte olsun).
3-) Dikkat: Listede Sistem Boşta İşlemi“ni (System Idle Process) %90’larda görüyorsanız korkmayın. Bu, işlemcinin %90 oranında boşta olduğunu, yani dinlendiğini gösterir. Bu iyi bir şeydir.
Ancak Google Chrome, Windows Gezgini veya garip isimli bir svchost.exe dosyası en tepedeyse, müdahale zamanı gelmiştir.
Adım 2: Başlangıç Uygulamalarını Devre Dışı Bırakın
Bilgisayar açılır açılmaz sizinle birlikte çalışmaya başlayan onlarca program, CPU‘yu daha ilk saniyeden yorar.
Nasıl Yapılır?
1-) Görev Yöneticisi‘ni açın (Ctrl + Shift + Esc).
2-) Başlangıç Uygulamaları (veya Başlangıç) sekmesine geçin.
3-) Burada Durumu: Etkin olan ve hayati önemi olmayan (Spotify, Steam, Skype, Cortana vb.) uygulamalara sağ tıklayıp Devre Dışı Bırak deyin.
– İpucu: Antivirüs programınızı veya ekran kartı sürücüsünü kapatmamaya dikkat edin.
Adım 3: SysMain (Hızlı Getirme) Hizmetini Kapatın
Eski adıyla Superfetch olan bu hizmet, sık kullandığınız uygulamaları önceden RAM‘e yüklemeye çalışır. Ancak özellikle SSD kullanmayan (HDD‘li) bilgisayarlarda CPU‘yu ve diski %100 kullanıma kilitleyebilir.
Nasıl Kapatılır?
1-) Windows + R tuşuna basın, services.msc yazıp Enter‘a basın.
2-) Listeden SysMain hizmetini bulun ve çift tıklayın.
3-) Başlangıç Türü‘nü Devre Dışı yapın ve hemen altındaki Durdur düğmesine basın.
Adım 4: Güç Planı Ayarlarını Düzenleyin
Bazen Yüksek Performans modu, işlemcinin sürekli maksimum frekansta çalışmasına neden olur.
– Denetim Masası > Donanım ve Ses > Güç Seçenekleri yolunu izleyin.
– Planı Dengeli (Önerilen) olarak seçin. Bu, işlemcinin ihtiyaç olmadığında hızını düşürmesine ve soğumasına izin verir.
Adım 5: WMI Provider Host Sorunu (Yüksek CPU’nun Gizli Nedeni)
Görev Yöneticisi‘nde WMI Provider Host (WmiPrvSE.exe) yüksek CPU kullanıyorsa, bilgisayarınızdaki başka bir program sürekli sistemden bilgi istiyor demektir. Genellikle bozuk bir uygulama buna sebep olur.
– Çözüm: Görev Yöneticisi‘nde bu işleme sağ tıklayıp Dosya Konumunu Aç diyerek sistem dosyası olup olmadığını teyit edin.
Eğer sistem dosyasıysa, bilgisayarı Yeniden Başlatmak (Kapatıp açmak değil, Yeniden Başlat seçeneği) servisleri sıfırlayarak sorunu genellikle çözer.
Adım 6: Kötü Amaçlı Yazılım (Mining Virüsleri) Kontrolü
Bilgisayarınız boştayken aniden fanlar hızlanıyor mu? Arka planda sizin işlemcinizi kullanarak kripto para madenciliği (Cryptojacking) yapan bir virüs olabilir.
– Çözüm: Malwarebytes veya Kaspersky gibi güvenilir bir yazılımla Tam Tarama yapın. Windows Defender da bu konuda oldukça yeteneklidir.
Adım 7: Donanımsal Temizlik (Termal Darboğaz)
Yazılımsal her şeyi denediniz ama CPU hala yüksek mi? Sorun Isınma olabilir.
İşlemciler çok ısındığında (90°C üzeri), kendilerini korumak için hızlarını düşürürler (Thermal Throttling). Bu durumda basit bir işlem bile işlemci kapasitesinin %100’ünü doldurabilir çünkü işlemci yavaşlamıştır.
Ne Yapmalı?
– Fan ızgaralarındaki tozları temizleyin.
– Bilgisayarınız 2 yıldan eski ise Termal Macun yenilemesi yapın. Bu işlem, sıcaklığı 10-20 derece düşürerek işlemcinin rahatlamasını sağlar.
Sıkça Sorulan Sorular
Normal CPU kullanımı kaç olmalıdır?
Bilgisayar boştayken (idle) CPU kullanımı %1 ile %10 arasında olmalıdır. Oyun oynarken veya ağır programlar kullanırken %50-%90 arası normal kabul edilir. Sürekli %100 olması bir sorundur.
Svchost.exe neden çok CPU kullanıyor?
Svchost, Windows‘un arka plan hizmetlerini çalıştıran bir çatı işlemdir. Eğer çok CPU kullanıyorsa, genellikle Windows Update güncelleme yapıyor olabilir. Güncellemelerin bitmesini bekleyin.
Chrome CPU kullanımını nasıl düşürürüm?
Chrome ayarlarından Donanım Hızlandırma‘yı kapatmayı deneyin. Ayrıca kullanmadığınız sekmeleri kapatın veya The Great Suspender gibi uyku modu eklentileri kullanın.
Artık bilgisayarınızın neden yorulduğunu ve onu nasıl rahatlatacağınızı biliyorsunuz. İşlemleri sırasıyla uygulayın ve performans artışının tadını çıkarın!
